Podsumowujemy: Fundusze Europejskie w Małopolsce

23.04.2021
40 mld zł wyniosła wartość projektów realizowanych w Małopolsce ze wsparciem Funduszy Europejskich w latach 2014-2020. To średnio 11 715 zł przypadających na każdego Małopolanina.

Kolejne wydanie cyklicznego raportu MORR o Funduszach Europejskich w Małopolsce to ciekawe podsumowanie kończącej się perspektywy finansowej. Przygotowane przez analityków MORR kompleksowe zestawienia i pogłębione analizy, pozwalają prześledzić realizację programów unijnych w regionie pod względem m.in. liczby i wartości zawieranych umów, aktywności beneficjentów oraz terytorialnego rozmieszczenia realizowanych projektów.

Bochnia_tnia_full_PANO0001_21.jpg

Mniej naborów, więcej wniosków

W obecnej perspektywie finansowej na całkowitą liczbę naborów 1672 ogłoszono w ramach programów krajowych, natomiast 5892 w ramach programów regionalnych, z czego 433 stanowiły nabory ogłoszone do Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Małopolskiego (RPO WM). W samym 2020 roku zorganizowano z kolei 205 naborów do programów ogólnopolskich i 677 do regionalnych programów operacyjnych, w tym tylko 30 naborów do RPO WM. Najwięcej naborów w RPO WM– ponad 36% ze wszystkich – przeprowadzono dla osi priorytetowej Regionalna polityka energetyczna. Z kolei największym zainteresowaniem cieszyła się oś priorytetowa Rynek pracy – 1509 złożonych wniosków i Gospodarka wiedzy – 1250 złożonych wniosków w całym okresie programowania.

Zainteresowanie pozyskaniem środków z puli funduszy UE okazało się w minionym roku wyjątkowo duże. O środki unijne aplikowało łącznie w tym okresie 25% ze wszystkich potencjalnych beneficjentów z okresu 6 lat wdrażania perspektywy. Trudno tego faktu nie łączyć z pandemią, wprowadzanymi obostrzeniami i generalnym zmniejszeniem popytu na wyroby i usługi. W takiej sytuacji dodatkowe środki mogły być receptą na rozwój, przebranżowienie, pozyskanie nowych rynków zbytu, a w każdym razie na poprawę wyniku prowadzonej działalności. Pokazuje to również średnia liczba wniosków składanych na 1 nabór − o ile w latach 2015-2019 dla RPO WM było to ok. 6,7, to już w 2020 roku 32.

Duża aktywność beneficjentów

Na koniec 2020 roku w Małopolsce miało siedzibę 2347 beneficjentów Funduszy Europejskich. W przeciągu roku liczba ta zwiększyła się o 521 podmiotów, z czego największy przyrost odnotował Kraków (+212) i powiat krakowski (+41). Małopolscy beneficjenci na koniec 2020 r. mieli podpisane umowy na realizację w sumie 6222 projektów, co stanowi roczny przyrost na poziomie 25%.

Wartość realizowanych w Małopolsce umów wyniosła z kolei 40,0 mld zł (UE: 23,9 mld zł), co plasuje region na trzeciej lokacie w Polsce po województwie mazowieckim i śląskim. Wielkość ta przekroczyła jednocześnie środki wykorzystane w Małopolsce latach 2007–2013 – wówczas wartość wszystkich zrealizowanych projektów wyniosła 37,9 mld zł (UE: 19,9 mld zł).

Zastrzyk finansowy w walce z pandemią

Rok 2020 upłynął na całym świecie pod znakiem pandemii COVID-19. W odpowiedzi na pogłębiające się trudności związane z zapewnieniem należytego poziomu wydajności służby zdrowia oraz problemy gospodarcze będące skutkiem wprowadzonych ograniczeń i restrykcji, Zarząd Województwa Małopolskiego wystąpił z inicjatywą dokonania zmian w RPO WM. Dzięki tej decyzji, oraz zgodzie wyrażonej przez Komisję Europejską, skierowano wolne środki na działania związane z przeciwdziałaniem skutkom epidemii. Małopolska Tarcza Antykryzysowa, obejmująca środki unijne m.in. z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Małopolskiego (niemal 0,5 mld zł) i Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój (prawie 50 mln zł) pozwoliła m.in. sfinansować zakup środków ochrony osobistej i sprzętu medycznego do małopolskich placówek ochrony zdrowia, wspomóc finansowo przedsiębiorców czy też wyposażyć szkoły w sprzęt niezbędny do nauki zdalnej.

Warto zaznaczyć, że tylko w 2020 roku odnotowaliśmy wzrost wartości projektów o 6,5 mld zł. To plasuje nas na drugim miejscu wśród wszystkich województw. Wynik ten cieszy, tym bardziej że część z tych pieniędzy została przeznaczona na Małopolską Tarczę Antykryzysową (MTA). Możliwość elastycznego wykorzystania środków z RPO WM pozwoliła uniknąć negatywnego scenariusza głębokiego kryzysu gospodarczego oraz zwiększyć bezpieczeństwo mieszkańców, którzy na skutek infekcji SARS-CoV2 korzystali z pomocy medycznej

– mówi marszałek Witold Kozłowski.

Pełna wersja raportu dostępna jest na stronie Małopolskiego Obserwatorium Rozwoju Regionalnego www.obserwatorium.malopolska.pl